ਲਬਾਲਬ ਬੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵੀ ਭਰਪੂਰ

ਭੂਪੇਸ਼ ਚੱਠਾ ਪਟਿਆਲਾ
ਮਾਨਸੂਨ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਹੁਣ ਚਾਹੇ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋ ਉੱਤੇ ਬਾਂਧੋਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਪਾਣੀ ਪੰਜਾਬ ਸਟੇਟ ਪਾਵਰ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਿਟੇਡ ( ਪਾਵਰਕਾਮ ) ਲਈ ਹੁਣ ਵੀ ਇੱਕ ਖਜਾਨੇ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ । ਵਰਖਾ ਦੇ ਸੀਜਨ ਦੀ ਅੰਤ ਦੇ ਢਾਈ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਭਾਖੜਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਖਤਰੇ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 17 ਫੀਟ ਹੇਠਾਂ ਹੀ ਉਤੱਰਿਆ ਹੈ । ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਦਇਆ ਇਸ ਬਰਸ ਕੁੱਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਬਾਂਧੋਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਵਕ ਸਰਦੀ ਤੇਜ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜਾਰੀ ਹੈ । ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਇਸ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਇਲਾਵਾ ਪਨ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਕਿਸੇ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਦੋ ਯੂਨਿਟਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ।
ਪਾਵਰਕਾਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਆਂਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਖੜਾ ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪੱਧਰ 1663 ਫੀਟ ਉੱਤੇ ਬਣਾ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਤੁਲਣਾ ਵਿੱਚ 43 ਫੀਟ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਵਕ ਗੁਜ਼ਰੇ ਸਾਲ ਦੇ ਛੇ ਹਜਾਰ ਕਿਊਸਿਕ ਦੀ ਤੁਲਣਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਲ 73 ਸੌ ਕਿਊਸਿਕ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ । ਪੌਂਗ ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਾਣੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲ 63 ਫੀਟ ਜਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 1378 ਫੀਟ ਉੱਤੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਵਕ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਨਾਲ 30 ਫੀਸਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ 2844 ਕਿਊਸਿਕ ਪਾਣੀ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਸਤਲੁਜ - ਬਿਆਸ ਨਦੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਉਕਤ ਬਾਂਧੋਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਰਾਵੀ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਰਣਜੀਤ ਸਾਗਰ ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ 517 ਮੀਟਰ ਉੱਤੇ ਬਣਾ ਹੋਇਆ ਹੈ , ਇੱਥੇ ਪਾਣੀ ਪੱਧਰ 17 ਮੀਟਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ । ਇਸ ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਤੁਲਣਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਆਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੀ ਹੈ ।
ਪਨ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ ਜੁਡ਼ੇ ਤਕਨੀਕੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗਿਆਵਾਂ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਉੱਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਬਰਫ ਤਾਂ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੀ ਹੈ ਉੱਤੇ ਹੁਣੇ ਸਭ ਕੁੱਝ ਫਰੀਜ ਹੋ ਜਾਣ ਜਿਵੇਂ ਹਾਲਾਤ ਨਹੀਂ ਬਣੇ ਹਨ ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਆਵਕ ਹੁਣ ਵੀ ਤੇਜ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ।
ਉਲੇਖਨੀਯ ਹੈ ਕਿ ਭਾਖੜਾ ਬੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਨਿੱਤ 88 ਲੱਖ ਯੂਨਿਟ ਪਨ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇੱਥੇ ਇਸ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਜਾਨਾ ਸਿਰਫ 60 ਲੱਖ ਯੂਨਿਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ । ਭਾਖੜਾ ਬਿਆਸ ਮੈਨੇਜਮੇਂਟ ਬੋਰਡ ( ਬੀਬੀਏਮਬੀ ) ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ 119 ਲੱਖ ਯੂਨਿਟ ਬਿਜਲੀ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ , ਇੰਨਾ ਹੀ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਆਪਣਾ ਪਨ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਹੈ । ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੋਨਾਂ ਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ 85 - 83 ਲੱਖ ਯੂਨਿਟ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ ।